2.1.1 Programma 1 - Veiligheid

Structuurgegevens

Portefeuillehouder(s): 
R.  Vlecken 

Verantwoordelijke afdelingshoofden:
 K.  Keersmaekers (BCZ), W. Jongen (T&H) en T. Hanssen (BOR)  

Het programma Veiligheid omvat de volgende taakvelden:

  • 110 Crisisbeheersing en brandweer
  • 120 Openbare orde en veiligheid

Programma-samenvatting

Binnen het programma Veiligheid voeren we alle activiteiten uit waarmee we de openbare orde en veiligheid in Landgraaf (laten) verzorgen, handhaven en waar mogelijk verbeteren. Dit zijn zowel de lokale autonome taken, als ook taken die we in regionaal, provinciaal of landelijk verband (waaronder de gemeenschappelijke regelingen) uitvoeren. Achtereenvolgens lichten we per taakveld de beleidsmatige speerpunten voor het komende begrotingsjaar toe.

In 2020 heeft de coronacrisis een flink beslag gelegd op de gemeentelijke capaciteit op het vlak van veiligheid. Daardoor blijven een aantal zaken die in begroting 2020 reeds benoemd stonden nog altijd van kracht.

Crisisbeheersing en brandweer

Veiligheidsregio Zuid-Limburg
Een deel van de openbare veiligheid betreft de crisisbeheersing (preventie, preparatie en repressie) bij incidenten en calamiteiten vanuit de Veiligheidsregio Zuid-Limburg. De Veiligheidsregio Zuid-Limburg is een samenwerkingsverband van de brandweer, de GHOR, de gemeenten en de politie.
De gemeentelijke taak is de Bevolkingszorg (communicatie, publiekszorg en herstelzorg).

Het beleidsplan, vastgesteld door het Algemeen Bestuur van de Veiligheidsregio en gebaseerd op het vastgestelde risicoprofiel, heeft betrekking op alle taken van de Veiligheidsregio en geeft in een cyclus van vier jaar de kaders die door de operationele partners worden uitgewerkt of uitgevoerd:
- Het beheer en beleid van brandweer en GHOR;
- Het beheer van de gemeenschappelijke meldkamer;
- De advisering aan het bevoegd gezag over risicobeleid;
- De voorbereiding van de rampenbestrijding en crisisbeheersing.
Het beleidsplan beschrijft:
- De wijze waarop de multidisciplinaire voorbereiding en uitvoering van de rampenbestrijding en crisisbeheersing wordt vormgegeven;
- De beoogde operationele prestaties van de diensten en organisaties van de Veiligheidsregio, van de politie en van de gemeenten;
- De uitwerking van de landelijke doelstellingen;
- Een multidisciplinair oefenbeleidsplan;
- Het monodisciplinaire beleid van de kolom Bevolkingszorg (gemeenten in de Veiligheidsregio Zuid-Limburg).
In 2021 is het risicoprofiel van kracht dat in 2019 is vastgesteld. Dit profiel is opgemaakt in nauwe samenwerking met de Veiligheidsregio Noord-Limburg. Voor wat betreft risico’s, impact en waarschijnlijkheid is in de basis niets veranderd ten opzichte van het vorige profiel. Enkele incidenttypes zijn nader uit gesplitst en er zijn drie nieuwe types aan toegevoegd, te weten: extreem geweld/terrorisme, extreme neerslag en grootschalige cyberaanval.

In 2020 is gewerkt aan een gezamenlijke leidraad voor evenementenveiligheid voor zowel de Veiligheidsregio Zuid-Limburg als Noord Limburg. Deze vindt doorvertaling in het evenementen uitvoeringsbeleid dat in Landgraaf in 2020 herzien is. In 2021 wordt hier uitvoering aan gegeven.

Openbare orde en veiligheid

Openbare orde
Bij de uitvoering op het gebied van openbare orde en veiligheid zijn behalve de medewerkers van het cluster OOV van de afdeling BCZ, ook de Buitengewoon Opsporingsambtenaren (BOA’s), de toezichthouders van de afdeling Toezicht en Handhaving van de gemeente als ook de politie betrokken. De taken van de gemeentelijke functionarissen van Toezicht en Handhaving op terreinen als bouw- en milieutoezicht zijn in de desbetreffende andere programma’s van deze begroting ondergebracht.

Er is door het college een ruimtevraag ingediend om de uitvoerende formatie van OOV met 1 fte te verhogen. We zien een flinke toename van taken in de afgelopen jaren, in combinatie met een hoog ambitieniveau op het vlak van veiligheid in de gemeente. Om aan dat gewenste ambitieniveau te kunnen voldoen, is aanvullende formatie nodig. Zonder die formatie zullen de gewenste doelstellingen niet volledig bereikt kunnen worden.

Alhoewel de verplichting van het beschikken over een Integraal Veiligheidsplan niet in de Gemeentewet is opgenomen, vinden we het belangrijk een dergelijk plan te hebben samen met de partners in het veiligheidsdomein. Eind 2019 is door de raad de kadernota Integrale Veiligheid van de gemeenten Landgraaf, Voerendaal, Simpelveld, Beekdaelen en Brunssum vastgesteld. De keuze voor een gezamenlijke kadernota was met name gebaseerd op de visie dat de problematiek binnen deze gemeenten voor het overgrote deel gelijk is en dat de aanwezige politiecapaciteit verdeeld over die problematiek slechts eenmaal inzetbaar is: meer bij de een is automatisch minder bij de anderen. Juist de afstemming die hierop noodzakelijk is, wordt binnen de Lokale Driehoek vorm gegeven en besproken. In 2020 is de kadernota vertaald in een uitvoeringsplan waar in 2021 uitvoering aan wordt gegeven.

Veiligheid
Op het gebied van integrale veiligheid heeft de gemeente de regierol en neemt een deel van de uitvoering (beheer en onderhoud in het openbaar domein) voor haar rekening. Ook incidenteel, zoals bij aanpak overlast gevende jeugdgroepen, overlast, verloedering en radicalisering, wordt met de partners integraal aan oplossingen gewerkt.

Op het gebied van “ondermijning” wordt de coördinatie verzorgd door de gemeente. Ondermijning maakt steeds nadrukkelijker onderdeel uit van de bestuurlijke en ambtelijke bemoeienis en aanpak van ongewenste zaken. Het vergaren en verrijken van informatie speelt daarbij nadrukkelijk een belangrijke rol. Er wordt in 2021 vervolg gegeven aan het plan van aanpak op het gebied van bestuurlijke aanpak. In 2020 is geïnvesteerd in een flinke inhaalslag op het gebied van bestuurlijke aanpak. We maken de verschuiving van een reactieve aanpak naar een pro-actieve aanpak. Op basis van casuïstiek die besproken wordt naar aanleiding van signalen van ondermijnende activiteiten zullen er flexcontroles uitgevoerd worden door de afdelingen T&H of TenH (Zie kader bij Programma 1) en BCZ in samenwerking met partners zoals politie en sociale recherche.

In het Veiligheidshuis Parkstad hebben we meerdere (proces)coördinerende taken ondergebracht: Integrale aanpak multi-problematiek, Top X-aanpak, huisverboden, nazorg ex-gedetineerden, Bestuurlijke Informatie Justitiabelen (BIJ), radicalisering en problematische jongeren en jeugdgroepen. De rol, positie en taakstelling van het Veiligheidshuis Parkstad is in 2020 uitvoerig bezien, ook in mogelijke samenwerking met de andere Limburgse Veiligheidshuizen. De verbinding met het zorgveld heeft daarbij bijzondere aandacht.

Toezicht en handhaving in het publieke domein krijgt alle aandacht door de inzet van BOA’s en toezichthouders waarbij dumpafval, hondenoverlast en verkeersoverlast (bij scholen) tot de speerpunten behoort.
De veiligheid van onze Boa’s krijgt de hoogste aandacht. De aanschaf van bodycams voor onze boa’s is daarom als ruimtevraag voor de begroting 2021 ingediend. Bodycams kunnen in veel gevallen een de-escalerende werking hebben en dragen daardoor bij aan het veiligheidsgevoel van de gebruiker. Naast de de-escalerende werking kunnen de opgenomen beelden ook worden gebruikt als ondersteunend bewijs bij een proces-verbaal.
In dit kader wordt ook de samenwerking met de politie verder gecontinueerd zoals in het project Donkere Dagen Offensief, overlast door (hang)jongeren en de ketengerichte aanpak woninginbraken.
De extra controles bij woningen waarvan de bewoner met vakantie is, wordt ook in 2021 uitgevoerd.
Daarnaast vindt er samen met de brandweer toezicht plaats op de brandveiligheid en constructieve veiligheid bij met name evenementen.
In het kader van de in 2019 getekende Bevoegdheidsconvenant Handhaving in de natuur in de provincie Limburg zullen tenminste 2 handhavingsacties in het buitengebied plaatsvinden. Dit zal samen gebeuren met de boswachters van natuurmonumenten, Boa’s uit de omliggende gemeenten en de provincie en met politie. Daarnaast zullen onze Boa’s ook nog een aantal gerichte controles in het buitengebied uitvoeren.

Omgevingsanalyse

 

 

Kengetal historische ontwikkeling Bron 2015 2016 2017 2018 2019
Aantal uitrukken brandweer (incl.Scherpenseel). Jaarstukken Veiligheidsregio Z-L 280 299 287 324 358
Aantal diefstallen/inbraken. Gebiedsscan politie 175 185 129 115 151
Aantal meldingen huiselijk geweld via Veiligheidshuis. Veiligheidshuis Kerkrade/Veilig Thuis* 420 448 278 311 323
- waarvan aantal huisverboden 6 6 5 9 3
Aantal gevallen nazorg ex-gedetineerden via Veiligheidshuis. Veiligheidshuis Parkstad 41 40 40 25 23
Aantal meldingen/klachten melddesk T&H. Melddesk 835 970 1.115 1.664 1.927
Vanaf 1-7-2017 geschiedt de registratie via Veilig Thuis.

Beleidsindicatoren BBV

  

Beleidsindicatoren (BBV)-info: waarstaatjegemeente.nl Bron 2015 2016 2017 2018 2019
Aantal verwijzingen naar Halt (per 10.000 jongeren) van 12-17 jaar. Bureau Halt 93 195 104 127 169
Aantal winkeldiefstallen (per 1.000 inwoners) CBS 0.8 1,1 0,9 0,8 0,8
Aantal geweldsmisdrijven (per 1.000 inwoners). CBS 4,8 4,4 4,4 4,7 4,6
Aantal diefstallen uit woningen (per 1.000 inwoners). CBS 3,3 3,2 2,4 2,4 4,0
Aantal vernielingen en beschadigingen in de openbare ruimte (per 1.000 inwoners) CBS 7,6 6 4,8 6,7 5,2

Analyse historische ontwikkeling kengetallen en beleidsindicatoren

Waar we in de begroting 2020 nog voorzichtig positief vermeldden dat er sprake leek te zijn van een geleidelijke afname of stabilisatie van een aantal indicatoren, moeten we nu constateren dat er op meerdere vlakken een opwaartse lijn te zien is. Dit kan “gewoon” fluctuatie betreffen, aangezien de meeste cijfers niet enorm uitschieten. Dit laatste geldt niet voor het aantal verwijzingen naar Halt en woningdiefstallen, deze cijfers zijn in 2019 toegenomen.

We hebben in de Kadernota Integrale Veiligheid, die in 2020 is vastgesteld door de raad, reeds opgenomen dat we een veilige woon- en leefomgeving als één van de geprioriteerde thema’s zullen oppakken samen met de politie. Daarnaast blijft de problematiek onder jeugdigen een belangrijke factor, die nog versterkt lijkt te worden gedurende 2020 door de (weerstand tegen) coronamaatregelen. Daarom is er in 2020 extra geïnvesteerd door inzet van straatcoaches. Door intensieve samenwerking met BOA’s, OOV, jeugdteam, politie, jongerenwerk en Veiligheidshuis proberen we een afname te realiseren die de komende jaren zichtbaar zou moeten worden in een afname van de indicatoren.

Beleidskader programma

  

Omschrijving Kader Actualiteit
Meerjarenbeleidsplan 2012-2018 Veiligheidsregio Zuid-Limburg 2012
Regionaal Crisisplan 2012 Veiligheidsregio Zuid-Limburg 2012
Samenwerkingsovereenkomst Dierenbescherming 2012-2027 2012
Beleidslijn voor de toepassing van de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Bibob) gemeente Landgraaf 2015 2015
Damoclesbeleid 2017 2017
Regionaal Risicoprofiel 2019 Veiligheidsregio Zuid-Limburg 2019
Integraal Handhavingsbeleidsplan 2020-2024 2020
Integraal Veiligheidsplan met Uitvoeringsprogramma 2017-2021 2019

Wat willen we bereiken?

1. Een veilig Landgraaf

1.2.1 Aantal behandelde casussen in het lokaal bestuurlijk overleg

  Norm: Aantal 40

Prestatie-indicator in aantallen Norm
1.2.1 Aantal behandelde casussen in het lokaal bestuurlijk overleg 40

1.2.2 Aantal behandelde casussen op ondermijningstafel

  Norm: Aantal 4

Prestatie-indicator in aantallen Norm
1.2.2 Aantal behandelde casussen op ondermijningstafel 4

1.3.1 Bestuurlijke maatregelen ex artikel 13b van de Opiumwet (Damoclesbeleid)

Norm:  40 of minder

Prestatie-indicator in aantallen Norm
1.3.1 Bestuurlijke maatregelen ex artikel 13b van de Opiumwet (Damoclesbeleid) 40

Wat gaan we daarvoor doen in 2021?

2. Betere naleving van wet- en regelgeving en minder overlast, vandalisme en verhuftering

2.1.1 Uitgevoerde projectmatige controles overlast hondenpoep en verkeersoverlast bij scholen

  Norm: Aantal 4

Prestatie-indicator in aantallen Norm
2.1.1 Uitgevoerde projectmatige controles overlast hondenpoep en verkeersoverlast bij scholen 4

2.2.1 Uitgevoerde controles bij woningen waarvan de bewoner met vakantie is

   Norm: Aantal 150

Prestatie-indicator in aantallen Norm
2.2.1 Uitgevoerde controles bij woningen waarvan de bewoner met vakantie is 150

2.2.2 Uitgevoerde integrale controles tijdens evenementen

  Norm: Aantal 40

Prestatie-indicator in aantallen Norm
2.2.2 Uitgevoerde integrale controles tijdens evenementen 40

2.3.1 Uitgevoerde controles op drank en horeca

  Norm: Aantal 10

Prestatie-indicator in aantallen Norm
2.3.1 Uitgevoerde controles op drank en horeca 10

2.4.1 Uitgevoerde integrale controles Basis Registratie Personen

   Norm: Aantal 25

Prestatie-indicator in aantallen Norm
2.4.1 Uitgevoerde integrale controles Basis Registratie Personen 25

Wat gaan we daarvoor doen in 2021?

Score effectindicatoren

Score effectindicatoren 2015 2017 2019 Ambitie Termijn
(bron: Parkstadmonitor) L L L L L
1.1 % Onveiligheidsgevoelens in eigen buurt 33% 30% 39% 30% 2022
2.1 Ervaren overlast in de buurt (schaalscore) 2,20 2,40 2,80 2,5 2022

Wat mag het kosten?

Exploitatie Primitieve begroting 2020 Begrotingswijzigingen 2020 Bijgestelde begroting 2020 Realisatie 2020 Primitieve begroting 2021 Meerjarenbegroting 2022 Meerjarenbegroting 2023 Meerjarenbegroting 2024
Lasten
110 Crisisbeheersing en brandweer 2.340.500 112.566 2.453.066 2.440.331 2.447.107 2.412.366 2.377.750 2.378.423
120 Openbare orde en veiligheid 1.291.669 37.355 1.329.024 1.116.152 1.329.628 1.373.839 1.396.380 1.419.473
Totaal Lasten 3.632.169 149.921 3.782.090 3.556.484 3.776.735 3.786.205 3.774.130 3.797.896
Baten
110 Crisisbeheersing en brandweer -1.250 0 -1.250 -136.306 -1.250 -1.250 -1.250 -1.250
120 Openbare orde en veiligheid -276.664 0 -276.664 -113.503 -284.664 -267.664 -250.664 -250.664
Totaal Baten -277.914 0 -277.914 -249.808 -285.914 -268.914 -251.914 -251.914
Gerealiseerd saldo van baten en lasten -3.354.255 -149.921 -3.504.176 -3.306.675 -3.490.821 -3.517.291 -3.522.216 -3.545.982

Toelichting op de cijfermatige verschillen tussen de begroting 2021 en de bijgestelde begroting 2020

Toelichting saldo 2021 versus 2020

Het resultaat op dit programma is in 2021 € 2.000 ongunstiger dan de bijgestelde begroting 2020
Dit is mede het gevolg van:

Een afname van de overige directe lasten door:
- Een lagere bijdrage aan de GR Veiligheidsregio ad € 6.000.
- Een lagere bijdrage aan het Veiligheidshuis ad € 16.000.
- Per saldo overige voordelige verschillen op taakveld 120 ad € 4.000

Een toename van de baten door:
- Een hogere raming van de opbrengsten voor de leges ad € 1.000.

Een afname van de overige directe lasten als gevolg van de in de kadernota benoemde (autonome) ontwikkelingen:
- Een eenmalige hogere bijdrage van Pinkpop (AO-25) ad € 8.000.??? hogere bijdrage zorgt voor afname directe lasten??

Voor een gedetailleerdere toelichting van alle mutaties in baten en lasten per taakveld verwijzen wij naar bijlage 2 (lasten en baten per taakveld).

Bijdrage aan verbonden partijen

  

 

Verbonden partijen (x € 1000)
Naam organisatie 2020 2021 2022 2023 2024
GR Antidiscriminatievoorziening - centrumgemeente Maastricht 16 16 16 16 16
GR Veiligheidsregio ZL 2.377 2.371 2.335 2.300 2.300
Totaal 2.393 2.387 2.351 2.316 2.316

Toelichting bijdrage aan verbonden partijen

De jaarlijkse gemeentelijke bijdrage voor de GR Antidiscriminatievoorziening wordt betaald aan de centrumgemeente Maastricht naar rato van het aantal inwoners. In 2021 wordt dit geraamd op € 16.174.

Voor de GR Veiligheidsregio Zuid-Limburg is de begroting in de raadsvergaderingen van 28 mei 2020 behandeld. In vorenstaand overzicht zijn deze begrotingen geconsolideerd. Bedragen zijn inclusief geraamde FLO-kosten en dragen bij aan activiteiten genoemd onder 1.3. Ten behoeve van een evenwichtig begrotingsbeeld hebben we in onze eigen gemeentelijke begroting met ingang van 2019 een egalisatiereserve FLO-kosten ingesteld om de jaarlijks fluctuerende kosten op te vangen. De storting in die reserve bedraagt vanaf 2020 jaarlijks € 160.000.

Bijdrage aan professionele gesubsidieerde organisaties

  

Professionele gesubsidieerde organisaties (x € 1000)
Naam organisatie 2020 2021 2022 2023 2024
Stichting Dierenbescherming Limburg 26 26 26 26 26
Stichting Slachtofferhulp Nederland, regio Zuid-Limburg 15 15 15 15 15
Veiligheidshuis 122 106 106 106 106
Totaal 163 146 146 146 146

Toelichting bijdrage aan professionele gesubsidieerde organisaties

De stichting Dierenbescherming voert voor de gemeente de zorgplicht uit voor gevonden dieren met een vermeende eigenaar binnen de gemeentegrens. Daarnaast adviseert de stichting de gemeente Landgraaf gevraagd en ongevraagd over het dierenwelzijn. De vergoeding voor de opvang van zwerfdieren aan stichting Dierenbescherming Limburg is conform de afspraken van art. 5 in de samenwerkingsovereenkomst 2012-2027. In 2021 wordt dit geraamd op € 25.590.

Aan de Stichting Slachtofferhulp Nederland, regio Zuid-Limburg, wordt een subsidie beschikbaar gesteld, op basis van het aantal inwoners per 1 januari van het jaar. In 2021 wordt dit geraamd op € 15.000.

Voor de begroting 2020 van het Veiligheidshuis is een bijdrage geraamd van € 105.570. Deze bedragen worden vastgesteld op basis van de goedgekeurde begroting van het Veiligheidshuis.

Wat zijn de risico's?

We onderkennen geen majeure risico’s in dit programma.